با وجود توافق موقت، تنش تجاری میان آمریکا و چین بار دیگر شدت گرفته و بازارهای جهانی را با نگرانی روبهرو کرده است.
در حالی که انتظار میرفت آتشبس تجاری میان ایالات متحده و چین به کاهش تنشها منجر شود، اما جنگ لفظی و اقدامات متقابل باعث شده آینده این توافق موقت در هالهای از ابهام قرار گیرد. از کاهش شدید واردات محصولات چینی گرفته تا هشدارهای اقتصادی بانکهای بزرگ، نشانهها حاکی از شکنندگی جدی در روابط دو غول اقتصادی جهان است.
افزایش شکاف در اعتماد میان آمریکا و چین
در ادامه تنشهای تجاری میان ایالات متحده و جمهوری خلق چین، توافق موقتی که با عنوان “آتشبس تجاری” شناخته میشود، با چالشهای جدی مواجه شده است. مقامات هر دو کشور به صورت علنی یکدیگر را مورد انتقاد قرار دادهاند و نشانههایی از بیاعتمادی متقابل در عمل به تعهدات دیده میشود.
وزارت بازرگانی چین روز چهارشنبه اعلام کرد که اقدامات حقوقی علیه هرگونه سازمان یا فردی که در تلاش برای محدود کردن استفاده از فناوریهای پیشرفته نیمهرسانای چین همراهی با آمریکا داشته باشد، در دستور کار قرار دارد. این اظهارات در واکنش به هشدار اخیر وزارت بازرگانی آمریکا مطرح شد که هشدار داده بود استفاده از تراشههای شرکت هواوی، حتی در خارج از مرزهای آمریکا، ممکن است ناقض قوانین صادراتی ایالات متحده باشد. هرچند این هشدار اندکی بعد بدون توضیح رسمی حذف شد، اما موجی از نگرانی در بازارهای جهانی به راه انداخت.
نشانههای آشکار از کاهش تبادلات تجاری
از سوی دیگر، تازهترین گزارشها نشان میدهد صادرات آیفون و دیگر دستگاههای موبایل تولیدی شرکت اپل از چین به ایالات متحده در ماه آوریل به پایینترین سطح خود از سال ۲۰۱۱ تاکنون رسیده است. این کاهش چشمگیر، یکی از نتایج مستقیم اعمال تعرفههای جدید دولت ترامپ بر واردات از چین تلقی میشود که موجب برهم خوردن تعادل تجاری دو کشور شده است.
بندر لسآنجلس به عنوان پرترافیکترین بندر کانتینری آمریکا، شاهد کاهش ۳۰ درصدی حجم واردات در اوایل ماه مه بوده است. این کاهش عمدتاً ناشی از کاهش واردات کالاهای چینی و تأثیر مستقیم تعرفهها بر فعالیت شرکتهای خردهفروشی و واردکنندگان بوده است.
هشدار اقتصاددانها و تأثیر بر کسبوکارها
رهبران صنعت و اقتصاد نیز نسبت به پیامدهای بلندمدت این سیاستها هشدار دادهاند. جیمی دیمون، مدیرعامل بانک JPMorgan، روز دوشنبه اظهار داشت که بازارها تأثیر واقعی و بلندمدت تعرفهها را دستکم گرفتهاند و وضعیت فعلی را “بسیار شدید” توصیف کرد. جین فریزر از بانک Citigroup نیز اعلام کرد بسیاری از شرکتها در پی ابهام موجود در سیاستهای تجاری، سرمایهگذاریهای خود را به تعویق انداختهاند.
از سوی دیگر، شرکت Walmart که پیشتر نسبت به افزایش قیمت برخی کالاها هشدار داده بود، با واکنش منفی رئیسجمهور آمریکا مواجه شد. ترامپ در اظهارنظری جنجالی به این شرکت گفت باید “تعرفهها را جذب کند” و از افزایش قیمت برای مصرفکننده خودداری نماید.
افزایش فشارهای سیاسی و اعلام مواضع جدید
در حالی که تنشها رو به افزایش است، دولت ترامپ لحن خود را نیز تندتر کرده است. وزیر خزانهداری، اسکات بسنت، اعلام کرد در صورت عدم پیشرفت در مذاکرات تجاری با شرکای اصلی طی دوره ۹۰ روزه تعلیق، نرخ تعرفهها به سطوح قبلی بازخواهد گشت. وی در گفتوگو با شبکه CNN اظهار داشت که آمریکا به ۱۸ کشور اولویتدار هشدار داده و آماده است تعرفهها را مجدداً افزایش دهد.
ترامپ نیز در اظهاراتی در روز جمعه، از تعیین نرخ تعرفههای جدید برای شرکای تجاری آمریکا در هفتههای پیشرو خبر داد. وی تأکید کرد که دولتش توان مذاکره همزمان با تمام کشورها را ندارد و این روند به صورت مرحلهای انجام خواهد شد.
چشمانداز آینده: بیثباتی در روابط تجاری
در مجموع، تحلیلگران معتقدند که با ادامه این وضعیت، ثبات اقتصادی جهانی بار دیگر در معرض تهدید قرار گرفته است. سرنوشت آتشبس تجاری میان آمریکا و چین، بیش از هر زمان دیگری به رفتارهای روزهای آینده دو طرف بستگی دارد.
